Een locatiezoektocht die met een regio begint, is al misgelopen. Netbeheerders publiceren de beschikbaarheid per verzorgingsgebied — het gebied van één onderstation met een naam — en twee locaties op tien kilometer van elkaar zitten routinematig in verschillende standen. “Is er stroom in de Randstad” is geen vraag die de openbare data kan beantwoorden, en elk antwoord dat u erop kreeg, is tot stand gekomen door precies het onderscheid weg te middelen dat ertoe doet.
Dit is de eerste editie van een kwartaalbericht over die data. Er staat geen enkel capaciteitspercentage in, geen aantal locaties en geen prognose. Dat is geen bescheidenheid over de markt; het is wat het bewijs van dit kwartaal draagt. Een rapport dat het gat opvult met plausibele getallen is minder waard dan een rapport dat u laat zien waar het gat zit.
Wat de openbare bevraging vaststelt
Een postcode van zes tekens leidt via een openbare bevraging naar een verzorgingsgebied met een naam. Daar is geen account, geen sleutel en geen commerciële afspraak voor nodig. Wij hebben in augustus tien postcodes getoetst over vier regionale netbeheerders; alle tien leverden een gebied met een naam op. Die bevraging is geen bedrijfsgeheim, en haar als zodanig behandelen is de eerste fout in deze markt: de leidingen liggen open, het werk zit in de duiding.
De beschikbaarheid wordt in vier standen gepubliceerd, en apart per richting — afname van het net wordt los beoordeeld van invoeding erop:
- beschikbaar, geen wachtrij
- beperkt beschikbaar
- in onderzoek, met wachtrij
- tekort, met wachtrij
Daar volgen meteen twee dingen uit. Een locatie met een stand voor invoeding zegt niets over haar positie voor afname, en afname is de richting waar een datacenter om draait. En “in onderzoek met wachtrij” is geen zachte variant van “beschikbaar” — het is een stand waarin uw aanvraag in een rij komt te staan waarvan de lengte geen onderdeel is van de gepubliceerde stand.
Waarover de openbare bevraging zwijgt
De bevraging geeft het gebied terug. Zij geeft de stand van dat gebied niet terug. Er is geen tweede ingang die u de gradatie levert van het gebied dat u zojuist heeft opgezocht — wij hebben het nagegaan. De stand staat in het gepubliceerde capaciteitsmateriaal van de netbeheerders, wat betekent dat iedereen die een beeld per postcode bouwt twee bronnen met de hand aan elkaar knoopt en elke afwijking daartussen erbij krijgt.
Drie verdere stiltes wegen zwaarder dan die waar men zich meestal zorgen over maakt:
Hoe oud het cijfer is. De publicatie stempelt niet het moment waarop u haar leest. Een gradatie die aan het begin van een kwartaal is ververst, is een gradatie van het begin van dat kwartaal, en zij wordt u in maand drie met precies dezelfde stelligheid voorgehouden.
Waarvoor een specifiek pand gecontracteerd is. Dit is de zwakste schakel onder elke aanbodclaim in deze markt, ook onder claims die over ons gaan. Gecontracteerd vermogen per locatie is hoogstwaarschijnlijk niet openbaar herleidbaar. Wie u een hard megawattgetal noemt voor een bestaand pand, uitsluitend op basis van openbare data, noemt u een gevolgtrekking. Daarom levert onze eigen toetsing een band met bronvermelding — onder 1 MW, 1 tot 5, 5 tot 15, boven 15 — en komt het exacte cijfer altijd pas uit het gesprek met de netbeheerder.
Of een toegekende aansluiting nog leeft. Een zware aansluiting die ooit aan een industrieel gebruik is toegekend, is veel waard als zij nog van kracht is en niets als zij is vervallen. De openbare data maakt dat onderscheid niet.
Het bewijsregister
Elke uitspraak hierboven, met een graad erbij. Deze tabel publiceren wij elke editie, en een uitspraak schuift pas een graad op als er iets nieuws is om naar te wijzen.
| Uitspraak | Graad | Grondslag |
|---|---|---|
| Postcode leidt via een openbare bevraging zonder authenticatie naar een verzorgingsgebied met een naam | Geverifieerd | Zelf getest, augustus 2026: 10 van 10 postcodes over vier regionale netbeheerders |
| Beschikbaarheid wordt in vier standen gepubliceerd, apart per richting | Geverifieerd | De gepubliceerde legenda |
| De bevraging geeft het gebied terug maar niet de stand; een tweede ingang bestaat niet | Geverifieerd | Zelf getest, augustus 2026 |
| Capaciteitsdata ververst minimaal per kwartaal, wachtrij-informatie maandelijks | Tweede bron | Bevestigd via een tweede bron, niet zelf vastgesteld |
| Er bestaat een bestand op postcodeniveau met een congestiegraad 0–3 | Tweede bron | Bevestigd via een tweede bron, niet in ons bezit |
| Gecontracteerd vermogen per locatie is openbaar herleidbaar | Niet vastgesteld — wij achten dit waarschijnlijk onjuist | Geen bron gevonden; daarom publiceren wij banden en geen getallen |
| Gestopte glastuinbouw houdt systematisch zware, nog actieve aansluitingen | Niet vastgesteld | Plausibel op de economie, geen bron gecontroleerd |
Wat u dit kwartaal moet vragen
Selecteert u tussen nu en november locaties in Nederland, dan zijn drie vragen meer waard dan nog een ronde brochures.
- In welk verzorgingsgebied ligt deze locatie, en wat is de stand daarvan voor afname? Niet de regio. Het gebied met de naam, en de richting die u werkelijk nodig heeft.
- Wanneer is die stand voor het laatst ververst, en wat is er sindsdien veranderd? Een bron zonder ophaaldatum is geen bron.
- Is de aansluiting toegekend, onder spanning, of gepland — en kunt u dat schriftelijk laten zien? Drie verschillende dingen, die routinematig met hetzelfde woord worden aangeduid.
Een pand dat alle drie schriftelijk beantwoordt, heeft u meer verteld dan welke capaciteitskaart ook.
Volgende editie
November 2026. Het voornemen is twee dingen toe te voegen die deze editie niet kon dragen: het verversingsritme uit de eerste hand bevestigd in plaats van via een tweede bron, en een lezing van de vraag of de gradatie op postcodeniveau te rijmen valt met de gepubliceerde gebiedsstanden. Houdt een van beide geen stand, dan zegt de novembereditie dat in dezelfde tabel, in plaats van de regel stilletjes te laten vervallen.